maandag 16 maart 2015

De schepenzegels van Gorinchem 1326-1807


Er zijn in Gorinchem over de periode 1326-1807 maar liefst 1.169 zegels  te tellen. Een gedeelte daarvan, 503 stuks, is origineel. Daarvan is bijna 94% te herleiden tot een Gorinchemse schepen. Deze collectie wordt door B. de Keijzer en H. den Hertog vakkundig ingeleid en beschreven. In de inleiding benadrukken de heren nogmaals hoe belangrijk genealogie is in het vinden van een familiewapen en dat er tegenwoordig - al voordat er genealogische obstakels zijn geslecht - te snel gekozen wordt voor een nieuw wapen.

Typologische beschrijvingen kunnen tegenwoordig niet zonder een goede foto. Daarmee was het mogelijk om negen middeleeuwse hoofdtypen met verschillende sierlijsten van elkaar te onderscheiden. Deze zijn meestal voorzien van gotische drie- en vierpassen en variaties daarop. Na 1500 wordt het wapen steeds vaker gedekt door een helm met helmteken, vallen de persoonlijke breuktekens vaker weg en wordt het geheel steeds vaker omgeven door een kunstig gedrapeerde banderol met de naam van de zegelaar. In de tweede helft van de veertiende eeuw komen de enkelvoudige schildhouders op als decoratieve vlakvulling. Bij het zegel van Corstiaen Herberts (1475-1483, p. 76) staat een krijgsman zelfs centraal en houdt hij het wapen aan zijn (heraldisch) rechterzijde.
zegel Corstiaen Herberts, 15de eeuw

Deze bronbewerking is goed vormgegeven en in een eenvoudige paperback gehuld. De systematische beschrijvingen en de prachtige foto's nemen je mee langs de Gorinchemse schepenheraldiek, die exemplarisch is voor wat er verder in Holland op dat vlak gebeurde. Een dikke 9.

B. de Keijzer, H. den Hertog
De schepenzegels van Gorinchem 1326-1807
Uitgeverij Verloren Hilversum, 2015
ISBN 978-90-8704-503-6
€ 36,00

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen